हरेक बर्ष बर्षातको समयमा हामीले मानविय र भौतिक क्षती बेहोर्नु परेको छ । देशभरी प्रकृती प्रकोपका घटनाहरुले हुने मानवीय र भौतीक क्षतीलाई अहिले सम्म कम गर्न नसकेको अबश्था छ । सुदूरपश्चिम प्रदेशमा पनि हरेक बर्ष बर्षातको समयमा यस्ता अप्रीय घटनाहरु हामीले देख्नु र सुन्नु परेको छ ।
कैलाली र क्ञचनपुरमा डुवानको समस्या छ भने पहाडी जिल्लाहरुमा बाढी र पहिरोको समस्या छ । कैलाली र कञ्चनपुरमा डुबानमा परेर मान्छेहरुले ज्यान गुमाउनु परेको अबश्था छ भने पहाडी जिल्लाहरुमा बाढी र पहिरोमा परी मान्छेहरुले ज्यान गुमाउनु परेको अबश्था छ ।
हरेक बर्ष हुने यस्ता प्रकृती प्रकोपका घटनाहरुबाट राज्यले पाठ सिकेर पीडितहरुको उचित प्रबन्ध मीलाउनु पर्ने भए पनि अहिले सम्म त्यसको समाधान हुन सकेको छैन । पहिरोले चिरा चिरा बनाएको जमीनमा बस्दै आएका ब्याक्तिहरुलाई बर्षात लागेसंगै फेरी चिन्ताले सताउन थालेको छ ।
पहिरोसंगै पूरैपरिवार पुरिने चिन्तामा रहेका सुदूरपश्च्मि प्रदेशका अधिकांस पहिरो पीडितहरुका समस्याहरु सम्बन्धीत निकाय राज्यले समाधान गर्नु पर्दछ । सुदूरपश्चिम प्रदेशका पहाडी जिल्लाका अधिकांस बस्तिहरु पहिरोको जोखिम्मा रहेका छन ।
त्यस्ता बस्तिहरुलाई सरकारले अहिले सम्म स्थान्तरण गर्न नसक्नु दुखद विषय हो । बर्खा सुरु हुन थालेपछि पहिरोको डरले उनीहरुलाई सताउन थालेको छ । माथिबाट बाढी पहिरो आउने र तलबाट जमिन भाँसिदै जाने गरेका कारण कतीपय बस्तिहरुलाई तुरुन्तै स्थान्तरण गरिनु पर्ने सरकारी निकायले निष्कर्ष निकालेको भए पनि उनीहरुको अहिले सम्म बन्दोबस्त नहुनु दुखद विषय हो ।
कयौ गाउ माथिबाट जमिन भाँसिएर पहिरोले घर ढाकेको अबश्था छ । जमीन चिराचिरा परेको अबश्था छ । यस्तो अबश्थामा उनीहरुको विषयमा सरकार गम्भिर हुन जरुरी छ । बर्षा हुन थाले पछि घर छोडेर अन्यत्र भाग्नु पर्ने अबश्थाको सरकारले अन्त्य गर्न जरुरी छ । पहिरोको डरले बर्षातमा धेरै जसोले गाउ छोडेर अन्यत्र आफन्त कहा बसाइ सर्नु परेको अबश्था छ ।
पहिरोको उच्च जोखिममा रहेका बस्तिहरुलाई समयमै स्थान्तरण गर्न जरुरी छ । गाउमा पहिरो जादा विस्थापित भएका स्थानीयको समेत उचित बन्दोबस्त हुन नसकेको अबश्था छ । जोखिम मोलेर गाउमै बस्न बाध्य उनीहरु प्रति सरकार संबेदनसील हुन जरुरी छ ।
हरेक जिल्लामा हुने विपद् व्यवस्थापन समितिले मनसुन पूर्वतयारी तथा प्रतिकार्य योजना हरेक बर्ष पारित गरी जोखिम न्यूनीकरणका लागि काम गर्ने गरेका छन । त्यसैगरी स्थानीय तहसहित रेडक्रस, सुरक्षाकर्मी लगायत विषयगत कार्यालयहरुले समेत पूर्वतयारी गर्ने गरेका छन । तर पनि प्रभावकारी हुन नसकेको अबश्था छ ।
त्यसैले बर्षातको समयमा हुन सक्ने क्षतीबारे समयमै सचेत बनेर काम गर्न जरुरी छ । बाढी पहिरो पीडित र डुबान पीडितहरुका समस्या समाधान गर्न जरुरी छ ।
