चैत्र ०७ धनगढी । कैलालीको बर्दगोरिया गाउँपालिकामा ५ सय ८ जना स्क्रब टाइफसका बिरामी भेटिएका छन । बर्दगोरिया गाउँपालिकामा ३ वर्षको अवधिमा ५ सय ८ जना बिरामी भेटिएका हुन । आर्थिक वर्ष २०८०।८१ मा ९८ जना महिला र ४५ जना पुरुष गरी १ सय ४३ जना स्क्रब टाइफसका बिरामी भेटिएका थिए ।
आर्थिक बर्ष २०८१ ।८२ मा १ सय ३६ जना महिला ६४ जना पुरुषगरी २ सय जना र आर्थिक बर्ष २०८२।८३ मा ९७ जना महिला र ६८ जना पुरुष गरी १ सय ६५ जना स्क्रब टाइफसका बिरामी रहेको बर्दगोरिया गाउँपालिकाका स्वास्थ्य शाखा प्रमुख मीनबहादुर धामीले जानकारी गराए ।
चालु आर्थिक बर्षको पुस महिना देखि चैतको पहिलो हप्ता सम्म मात्रै ४६ जना बिरामी फेला परेको उनले जानकारी गराए । स्क्रब टाइफसका बिरामी गर्मी सिजनमा हुने गरेको बर्दगोरिया अस्पतालका व्यवस्थापक युजिन कुस्मीले जानकारी गराए । सिजनमा ४ जना सम्म स्क्रब टाइफसका बिरामी आउने गरेको उनले बताए ।
‘यो रोग एक प्रकारको मुसामा लाग्ने किर्ना जस्तो देखिने किरा (माइट) को टोकाइले सर्ने सरुवा रोग भएको बताउदै उनले यो रोग माइटमा पाइने ओरेन्सिया सुसुगामुसी भन्ने जीवाणुबाट लाग्ने बताए । त्यसैगरी जिल्लामा आर्थिक बर्ष २०८१।८२ मा ६ सय ३२ जना स्क्रब टाइफसका बिरामी भेटिएको स्वास्थ्य कार्यालय कैलालीका सूचना अधिकारी मीनबहादुर धामीले जानकारी गराएका छन ।
यो रोग हरेक बर्ष बढ्दै गएको बताउदै उनले यसबाट बच्नका लागि अग्लो ठाउँमा बस्ने, चउरमा बस्दा कपडा ओछ्यार बस्ने,घाँस काटन् जाँदा पूरा शरीर ढाकिने कपडा लगाउनु पर्ने बताए । चउरमा झाडी,घाँस तथा घुरान बढ्न नदिने, मुसा नियन्त्रणको लागि उपयुक्त किसिमले अन्न भण्डारण गर्ने तथा मुसाको वृद्धि विकास नहुने वातावरणको सृजना गर्नुपर्ने उनले बताए ।
उच्च ज्वरो आउनु,टाउको धेरै दुख्नु पसिना धेरै आउनु, आँखा रातो हुनुका साथै झाडापखाला लाग्नु यो रोगका लक्षण भएको उनले बताए । यो रोग लागेको शंका लागेमा उपचारको लागि तुरुन्त नजिकको स्वास्थ्य संस्थामा जानु पर्ने उनले बताए ।
रोगको समयमै उपचार नभएमा कडा खालको श्वास प्रश्वास सम्बन्धी तथा मुटूमा समस्या भई दम बढ्ने,श्वास फेर्न गाह्रो भई बिरामी सिकस्त हुने र विस्तारै शरीरका मुख्य अङ्गहरुले काम गर्न छाड्नुका साथै बिरामीको मृत्यु पनि हुन सक्ने उनले जानकारी गराए ।
