आज जेठ २१ गते , जातीय भेदभाव तथा छुवाछूत उन्मूलन राष्ट्रिय दिवस । यो दिवस नेपालका दलितहरुले हरेक बर्ष जेठ २१ गतेका दिन देशभर मनाउदै आएका छन । २०६८ साल देखि यो दिवस मनाउन थालिएको हो । नेपाल सरकारले २०६३ साल जेठ २१ गते नेपाललाई जातीय छुवाछूतमुक्त राष्ट्र घोषणा गरेको थियो ।
त्यही दिनको स्मरणमा यो दिवस मनाउने गरिएको छ । नेपाललाई छुवाछूत मुक्त राष्ट्र घोषणा गरेको १८ वर्ष बितिसक्दा पनि व्यावहारमा भने लागु हुन सकेको छैन । सरकारले घोषणा गरेको छुवाछूत मुक्त राष्ट्रको दलित समुदायले आुभूत समेत गर्न पाएका छैन । छुवाछूत कसुर र सजाय ऐन २०६८ कार्यान्वयन नहु“दा जातीय विभेदका घटनाहरु बढ्दै गएका छन ।
बेलाबेला जातीय विभेदका घटनामा दलित समुदायका ब्याक्तिहरु पीडित हुदै आएका छन । जातीय छुवाछूत कानूनत दण्डनीय अपराध हो । नेपालको संविधानले जातीय छुवाछूतलाई दण्डनीय अपराधका रुपमा लिएको छ । तर ब्याबहारमा भने आउन सकेको छैन ।
सबै जातजाति, भाषाभाषी, वर्ग र समुदायको हक अधिकार संविधाले सुनिश्चित गर्दै समानुपातिक समावेशी र सहभागितामूलक सिद्धान्तका आधारमा समतामूलक समाजको निर्माण गर्ने संकल्प गरेको छ । कार्यान्वयन हुन नसक्दा दलित समुदायले जातकै कारण गाउ निकाला हुनु परेको छ ।
ज्यान गुमाउनु परेको छ । यस्तो अबश्था मनाईने जातीय भेदभाव तथा छुवाछूत उन्मूलन राष्ट्रिय दिवसको कुनै अर्थ छैन । तर पनि दलित समुदायले कागजमै भए पनि न्याय पाएको अनुभूत गरेर देशभर विभिन्न कार्यक्रम गरी दिवसलाई मनाएका छन ।
दिवसका अवसरमा राष्ट्रपति, उपराष्ट्रपति,प्रधानमन्त्री, सभामुख लगायत विभिन्न राजनीतिक दलका उच्च पदस्त व्यक्तिहरूले शुभकामना दिएका छन । छुवाछूतमुक्त राष्ट्रका लागि प्रतिबद्धता समेत व्यक्त गरेका छन ।
दलित आयोगल मोबाईलको रिङटन नै बनाएर बजाएको छ । तर यतीले मात्रै नपुग्ने भएकाले दिवसलाई सरकारले मनाउने गरी ब्याबश्था गर्न जरुरी छ ।
राष्ट्रिय दिवसका अबसरमा मात्र नभई जातीय विभेद गर्नु हुदैन भन्ने न्दिै मोबाईलको रिङटनबाट दिन जरुरी छ । जातीय भेदभाव तथा छुवाछूत उन्मूलन राष्ट्रिय दिवसको सबैलाई शुभकामना ।
