नेपालमा थुप्रै मान्छेहरु अहिले पनि जग्गाको लालपूर्जा विहिन अबश्थामा छन । कैलाली लगायत कञ्चनपुरमा यो संख्या अझै भेरै रहेको छ । जग्गाको लालपूर्जा नहुदा सर्बसाधारणले चाहेर पनि केही गर्न नसकेको अबश्था छ । कतीपय स्थानमा भूमी आयोगले जग्गाधनी पूर्जा विरण गरेको भए पनि आयोग खोज हु“दा काम रोकीएको छ । बर्षौ बर्ष देखि उपभोग गर्दै आएको जमीनको अहिले सम्म नाग रिकले लालपूर्जा पाउन नसकेको अबश्था छ ।
स्थानीय सरकारले नापजा“च गरेर वितरण गर्र्ने तयारी गरिरहेको अबश्थामा सरकार परिबर्तनसंगै भूमीसुधार आयोग विगठन गरिएकाले रोकिएको अबश्था छ । जसका कारण लालपूर्जाको आशैआसमा पुरै जीवन विताएका नागरिकलाई कागलाई बेल पमक्यो हर्ष न विष्मात जस्तै भएको छ । जग्गाको लालपुर्जा पाउने आसमा लामो समय विताएका सर्बसाधरणलाई जग्गा उपलब्ध गराउन सरकार प्रतिबद्ध हुन जरुरी छ ।
पार्टीको सरकारले आफ्नो कार्यकालमा पूर्जा विरण गरी जसलिने चलखेल अनुसार आयोग विघटन गर्ने गरिएकाले बर्तामान अन्तरिम सरकारले निर्बाचनसंगै लालपूर्जा वितरण गर्ने गरी काम थाल्न जरुरी छ । लालपुर्जा नहु“दा जग्गा धितो राखेर ऋण लिएर ब्यापार व्यवसाय गर्ने बाटो बन्द भएका नागरिकलाई सरकारले सहज बताबरण बनाउन जरुरी छ ।
जग्गाको लालपूर्जा नभएका कारण सपरिवार कामको खोजीमा भारतका विभिन्न शहरमा जानु पर्ने बाध्यताको अन्त्य गर्न जरुरी छ । लालपुर्जा भए ऋण लिएर नेपालमै केही गर्न सकिने भए पनि लालपूर्जा नहु“दा समस्या भएको छ ।
लामो समय देखि ऐलानी जग्गा उपभोग गर्दै आएका भूमिहीन, दलित, अव्यवस्थित बसोबासीलाई जग्गाको लालपुर्जा दिएर जमीनको मालीक बनाउन जरुरी छ । केही स्थानीय पालिकामा केही परिवारलाई निस्सा वितरण भईसकेको अबश्थामा अन्य सबै पालीकामा पूर्जा वितरण गर्ने कार्यलाई समयमै अगाडी बढाउन जरुरी छ । लालपूर्जा नभएका गरिव विपन्न परिवारलाई जग्गा धनी पूर्जा वितरण गर्ने गरी कामको सुरुबात गर्न जरुरी छ ।
