चैत्र १२ बैतडी । वनडढेलो न्यूनीकरण गर्ने उद्देश्यले बैतडीमा समुदायस्तरमा सचेतनामूलक कार्यक्रम सञ्चालन गरिएको छ । डिभिजन वन कार्यालय बैतडीले ‘वन डढेलो व्यवस्थापन सप्ताह’ को अवसमा समुदायमा जनचेतना अभिवृद्धि गर्ने उदेश्यले कार्यक्रम सञ्चालन गरेको हो ।
डिभिजन वन कार्यालय बैतडीका सूचना अधिकारी नरेशचन्द्र कर्णले नेपाल भौगोलिक विविधताले सम्पन्न मुलुक भए पनि वनडढेलोका कारण वन क्षेत्रमा पाईने प्राकृतिक बहुमूल्य जडीबुटी सम्पत्तिमा ठुलो क्षति भइरहेको बताए ।
सप्ताहको अवसरमा बैतडीमा पनि विभिन्न सचेतनामूलक कार्यक्रम सञ्चालन गरिएको बताउदै उनले समुदायस्तरमा जनचेतना फैलाएर आगलागीका घटना घटाउन सकिने बताए । विद्यालयको पाठ्यक्रममा समेत वनडढेलो सम्बन्धी विषय समावेश गर्नु पर्ने आवश्यकता रहेको उनले बताए ।
बैतडी सहित सुदूरपश्चिमका पहाडी जिल्लामा विशेषगरी सल्लो वनमा आगलागीका घटना बढी हुने गरेका छन् । पाटन नगरपालिका वडा नम्बर–६ का वडाध्यक्ष राजेन्द्र बिष्टका अनुसार खर–फाग्लो जलाउने तथा घाँस छिटो पलाउने गलत मान्यताका कारण वनडढेलोका घटना हुने गरेका छन् ।
डिभिजन वन कार्यालयले सप्ताहको अवसरमा समुदायलाई आगलागी व्यवस्थापन सम्बन्धी अभ्यास समेत गराउँदै आएको जनाएको छ । नेपालमा सुक्खायाम सुरु भएसँगै विशेषगरी फागुन देखि जेठसम्म वन क्षेत्रमा डढेलोको जोखिम उच्च रहने गरेको छ ।
डढेलोका कारण वन स्रोत, जैविक विविधता, वातावरणीय सन्तुलन, जलस्रोत, मानव स्वास्थ्य तथा जनधनमा गम्भीर नकारात्मक प्रभाव पर्ने भएकाले यसको रोकथाम तथा नियन्त्रणका लागि समयमै प्रभावकारी पूर्वतयारी, समन्वय र जनचेतना अभिवृद्धि आवश्यक रहेको विज्ञहरूले बताएका छन् ।
वन विभागको तथ्याङ्क अनुसार नेपालको करिब ४४.७४ प्रतिशत भू–भाग वनले ढाकेको छ भने हरेक वर्ष झन्डै दुई हजार भन्दा बढी आगलागीका घटना हुने गरेका छन् । डढेलोका कारण वन क्षेत्रले वर्षेनी ठुलो क्षति बेहोर्दै आएको छ । वनमा हुने आगलागी नियन्त्रणका लागि हरेक वर्ष चैत १ देखि ७ गतेसम्म ‘वन डढेलो व्यवस्थापन सप्ताह’ मनाउने गरिन्छ ।
