सुविधा खोज्दै मान्छेहरु तराई झर्न थाले पछि तराईका जिल्लहरुमा जनघनत्व बढ्दै जान थालेको छ । बसाई सर्नु स्वभाविक प्रकृया भए पनि गाउ“नै उजाडीने गरी बसाईसराई हुदै आएकाले तराईका जिल्लहरुमा जनघनत्व बढ्दै जान थालेको हो । विकट गाउबस्तिबाट शहरबजारतीर बसाई सर्नेको संख्या बढ्दै जानुले पहाडी जिल्लाहरु रित्तीदै गएका छन । सहरकेन्द्रित हुन गाउ“बाट मानिसहरुले बसाई सराई गर्दै आएका छन ।
बसाइ सराइका कारण सुदूरपश्चिम प्रदेशका पहाडी जिल्लाहरु खाली हुदै गएका छन । त्यसैले बसाइसराइमा कडाई गर्न जरुरी छ । बसाइसराइको संख्या यसरी बढ्दै जाने हो भने सुदूरपश्चिम प्रदेशका सबै जिल्ला सदरमुकाम बाहेक खाली हुने सम्भावना बढ्दै गएको छ । अवसर र सुखसुविधाका पछाडी मान्छेहरु दौडीन थालेका छन । त्यसैले बसाई सराईका कारण पहाडी जिल्लाहरु खाली हुदै गएका छन । पहाडी जिल्लाहरुमा प्राय गाउहरु खाली हुदै गएका छन ।
तराईका जिल्लाहरुमा पनि एक ठाउबाट अर्को ठाउमा बसाइ सर्ने गरिएको छ । पढाइ, लेखाइ, शिक्षा, स्वास्थ्य, रोजगारीस“गस“गै प्राकृतिक विपद् लगायत यातायातका कारण पनि बसाइसराइ गर्नेहरुको संख्या बढ्दै गएको छ । अहिले पहाडी जिल्लाहरुमा पनि नगरपालिका घोषणा भएका छन । यातायातका लागी बाटोहरु खुलेका छन । नगरपालिकाहरूमा पनि गाउबाट बसाइसराइ गरेर आउनेको संख्या बढ्दै गएको छ ।
गाउकै नगरपालीकामा बसाई सर्नेको संख्या बढ्न थालेको अबश्थामा तराईमा बसाइसराइ नसर्ने कुरै भएन । जसले गर्दा तराईमा खेतीयोग्य जमिन मासिदै गएको छ । खेतीयोग्य जमीन मासिदै गए पछि पहाडमा बाझो रहने र तराईमा खेती गर्न जमीन नहुने अबश्था आएर उत्पादनमा समेत ह्रास आउने अबश्था सृजना भएको छ ।
त्यसैले समयमै ध्यान दिन जरुरी छ । गाउ“ठाउ“मा शिक्षा, स्वास्थ्यको सुविधा हुने हो भने बसाइसराइ रोक्न सकिने भएकाले गाउ“मा शिक्षा स्वाश्थ्य यातयात जस्ता महत्वपूर्ण कुराहरुको ब्याबश्था गर्न जरुरी छ । बसाइसराइ रोक्न खाद्यान्नको ब्याबश्था गर्न जरुरी छ । गाउ“बाट सहर, सहरबाट पनि विदेश बसाइसराइ भइरहेकाले यसलाई रोक्न जरुरी छ । बसाइसराइका कारण बढ्दै गएको जनघनत्व रोकेर मासिदै गएको खेतीयोग्य जमीनलाई सुरक्षित गर्न जरुरी छ ।
