फागुन २९ धनगढी । सुदूरपश्चिम प्रदेशमा ८ महिनामा पुजीगत खर्च ९ प्रतिशत मात्रै भएको छ । चालू आर्थिक वर्षको ८ महिना (फागुन मसान्त) बितिसक्दा पनि सुदूरपश्चिम प्रदेशमा ८ महिनामा पुजीगत खर्च ९ प्रतिशत मात्रै भएको हो । प्रदेश सरकारले आफ्नो कुल बजेटको करिब १६ प्रतिशत मात्रै खर्च गर्न सकेकाले सरकारको आर्थिक वर्ष २०८२÷८३ को बजेट कार्यान्वयनको अवस्था निकै सुस्त देखिएको छ ।

प्रदेश लेखा नियन्त्रक कार्यालयको तथ्याङ्क अनुसार सरकारले विकास निर्माणका काममा हुने खर्च (पुँजीगत खर्च)तर्फ झनै दयनीय प्रगति देखाएको छ । यस वर्षको प्रदेश सरकारको कुल बजेट ३३ अर्ब ४३ करोड ३५ लाख ९८ हजार रुपैयाँ रहेको छ । फागुन मसान्त सम्मको विवरण अनुसार सरकारले चालु खर्च समेत जोडेर कुल ५ अर्ब ४९ करोड २० लाख ८३ हजार ४ सय ८ रुपैयाँ मात्रै खर्च गर्न सकेको छ ।

यो कुल बजेटको जम्मा १६.२२ प्रतिशत मात्रै हो । प्रदेशको विकास र समृद्धिसँग प्रत्यक्ष जोडिने पुँजीगत खर्चको अवस्था सबैभन्दा कमजोर देखिएको छ । विकास निर्माणका योजना कार्यान्वयनका लागि विनियोजित बजेट मध्ये हालसम्म जम्मा १ अर्ब ९२ करोड ७८ लाख ४५ हजार ६ सय ९९ रुपैयाँ मात्रै खर्च भएको छ । यो पुँजीगत तर्फको कुल बजेटको ९.७३ प्रतिशत मात्रै    हो । लामो समयसम्म ठेक्का प्रक्रियामा अल्झिनु, प्रशासनिक ढिलासुस्ती र समयमै योजना छनौट हुन नसक्नुले विकास खर्च न्यून भएको देखिएको छ ।

कर्मचारी अभाव, जेनजी आन्दोलन र चुनाव लगायतका कारणले पुँजीगत खर्च कम भएको हुन सक्ने प्रदेश लेखा नियन्त्रक कार्यालयका सूचना अधिकारी बलदेव कपाडीले बताए । उनका अनुसार धेरै योजना कार्यान्वयन नहुने खालका हुने भएकाले पनि ती कार्यान्वयन नहुँदा खर्च कम देखिने उनले बताए । तुलनात्मक रुपमा यो खर्च न्यून भएको उनले बताए । प्रशासनिक, तलब भत्ता र कार्यालय सञ्चालन जस्ता चालू प्रकृतिका काममा भने पुँजीगतको तुलनामा बढी खर्च भएको छ ।

चालू खर्चतर्फ हालसम्म ३ अर्ब ५६ करोड ४२ लाख ५७ हजार ७ सय ८ रुपैयाँ खर्च भएको देखिएको छ । यो कुल बजेटको २६.२१ प्रतिशत हो । आर्थिक वर्षको ८ महिना बितिसक्दा पनि १६ प्रतिशत मात्रै बजेट खर्च हुनुले बाँकी रहेको ८४ प्रतिशत बजेट अबको ४ महिनामा खर्च गर्नुपर्ने चुनौती देखिएको छ । यसले गर्दा आर्थिक वर्षको अन्त्यमा हतार–हतार काम गर्ने र बजेट सिध्याउने (असारे विकास) परिपाटीले पुनः प्रश्रय पाउने देखिन्छ ।

जसका कारण विकासको गुणस्तर कमजोर हुने गरेको छ । गत आर्थिक वर्षमा सुदूरपश्चिमको कुल बजेटकोे ७० प्रतिशत रकम खर्च भएको थियो । प्रदेश सरकारको कुल चालु र पुँजीगत खर्चका लागि विनियोजित ३१ अर्ब ५३ करोड ६६ लाख रुपैयाँ मध्ये २२ अर्ब २८ करोड १३ लाख रुपैयाँ मात्र खर्च गरेको थियो ।

जसमा चालु खर्चतर्फ ७६.८१ प्रतिशत र पुँजीगत खर्चतर्फ ६६.५० प्रतिशत बजेट मात्रै खर्च भएके हो । पुँजीगत तर्फको १८ अर्ब ७५ करोड ५९ लाख बजेटमध्ये १२ अर्ब ४७ करोड २७ लाख रुपैयाँ खर्च भएको छ । चालु खर्चतर्फको १२ अर्ब ७७ करोड ६ लाख बजेट मध्ये ९ अर्ब ८० करोड ८५ लाख रुपैयाँ खर्च भएको थियो भने ९ अर्ब २५ करोड ५२ लाख रुपैयाँ बजेट फ्रिज भएको थियो ।