राजन नेपाली ÷माघ १५ बझाङ
पेटपाल्नका लागि ६ सय भन्दा बढी महिलाले बाउलीखोलामा ठगिट्टी कुट्दै आएका छन ।
पुस÷माघको चिसो सिरेटोमा पनि बाउलीखोलाको किनारमा ६ सय भन्दा बढी महिलाले गिट्टी कुट्दै आएका हुन । उमेरले बुढी भइसकेकी जेष्ठ नागरिक किस्मती बोहोराले गिट्टी कुटेर बिहान बेलुकीको छाक टार्ने गर्दै आएकी छिन । सुर्मा गाउँ पालिकाकी बेलु बोहोराले पनि आफ्नो ३ वर्षीय बालक काखमा च्यापेर गिट्टी कुट्ने काम गर्दै आएकी छिन । उनले आफ्ना बालबच्चा हुर्काउँदाको समय गिट्टी कुटेर नै घरपरिवारको सम्पूर्ण खर्च चलाएको बताइन् । सदरमुकाम चैनपुर नजिकै रहेको बाहुली खोलामा दैनिक ६ सय भन्दा बढी महिलाहरुले गिट्टी कुटेरै जीवन निर्वाह गरिरहेका छन् ।
हातभरि फोका हुँदासम्म गिट्टी कुट्दै बसेकी किट्टी बोहोराले जाडो–गर्मी नभनि ठूल्ठूला ढुंगा बजार्दै गिट्टी संकलन गर्दै आएकी छिन् । त्यहीँ नजिकै सोही ठाउँकी काखमा दूधे बालक च्याप्दै र छेउमा अर्की छोरीको समेत ख्याल गर्दै गिट्टी कुट्दै गरेकी चरिमाया बोहोराले आफ्ना ५ छोराछोरीलाई गिट्टी कुटेरै पढाइलेखाइ गरेको बताइन् । बझाङको सदरमुकाम नजिकै रहेको यो बगरमा गिट्टी कुट्नेको मेला नै लाग्ने गरेको छ । उनीहरूले भागिरहेका दुःखहरू भने अनुहारमा प्रष्ट झल्किरहेका हुन्छन । खेतीपातीबाट ६ महिना खान नपुग्ने र भएको खेतबारी पनि बाढीपहिरोले सखाप पारे पछि अशिक्षित महिलाहरूका लागी जीवन गुजार्ने उपाय गिट्टी बनेको छ । गिट्टी कुट्ने यो मेलामा एउटा आवाज गुन्जिरहेको हुन्छ, ‘१ बोरा गिट्टीको मूल्य १ सय रुपैयाँ हुनु पर्छ । सुर्मा गाउँपालिकाकी चरिमायाले आफ्ना परिवारका १२ जना सदस्य बेरोजगार भएकाले जीवन धान्ने पेशा यही भएको बताइन् । उनले पनि शिशुलाई काखीमै च्यापेर गिट्टी कुट्ने र ढुंगा फुटाउँदा तथा जम्मा पार्दा चिसो भुइँमा बच्चा राख्ने गरेको
बताइन् ।